Efekty - Odnowa i rozwój wsi

"Orły" z Sząbruka na nowym boisku. Ponad milion złotych ze środków PROW zagospodarowano by zbudować boiska

Reportaż redaktor Marty Miller. Program 1 Polskiego Radia, 27 sierpnia 2013 r.

"Sząbruk to wieś na Warmii w pięknej okolicy wśród jezior, lasów i pagórków. Program Rozwoju Obszarów Wiejskich współfinansował tam boiska szkolne" - opowiada redaktor Marta Miller z Polskiego Radia. Mieszkańcy wtórują - "Dla nas jest to ogromne szczęście, że  powstał ORLIK"  (..) tu odbywają się lekcje wychowania fizycznego,  tu po lekcjach mogą spotykać się wszyscy, i młodzi i starsi. Wcześniej  błotniste boisko nie przyciągało ani widokiem, ani użytecznością. Inwestycję chwali sobie tutejszy dyrektor szkoły, Zbigniew Kukuć. Warunki, jakie szkoła może zapewnić znacznie się poprawiły. Tym bardziej jest to cenne, ponieważ wciąż przybywa dzieci.

"U nas jest dużo gości, zwłaszcza w wakacje" - mówi  Teresa Cybruk z ORLIKA. Przy obsłudze kompleksu jest dużo pracy. Korzystanie z obiektów jest nieodpłatne. Wójt Gminy Gietrzwałd, Mieczysław Ziółkowski podkreśla, że boisko w Sząbruku jest pierwszym w województwie warmińsko-mazurskim. Potem w krótkich odstępach czasu pojawiały się także w innych miejscowościach kolejne podobne z projektu pod nazwą "Moje boisko ORLIK". Ponad milion zł środków z PROW zagospodarowano na ten cel. Do wykorzystania zostało jeszcze około 500 tys. zł. Gmina zamierza sięgać po unijne środki na coraz inne cele.

(Zdjęcia Marta Miller)

 

Pieniądze na "Odnowę i rozwój wsi" oraz na realizację "Małych projektów" przyczyniły się do wielu korzystnych zmian w Gminie Kolbuszowa na Podkarpaciu

Reportaż redaktor Marty Miller. Program 1 Polskiego Radia, 25 czerwca 2013 r.

Gmina Kolbuszowa w województwie podkarpackim sięgnęła i skorzystała z  kilku unijnych dopłat w ramach PROW 2007-2013. W miejscowości Kolbuszowa Dolna i Werynia pobudowano chodniki. We wsi Widełka rozbudowano Dom Ludowy wraz z utwardzonym placem. Tu organizowane są imprezy lokalne oraz spotkania integracyjne. Kolejny projekt pozwolił na zakup wyposażenia do świetlic wiejskich na terenie Gminy. Z pieniędzy z dotacji zorganizowano plener malarski w Kolbuszowskim skansenie.

 We wsi Bukowiec i Kupno zadbano o centra kulturalne, dzięki którym dorobek lokalnej tradycji wraz z całym dziedzictwem kulturowym regionu znalazły swoją ostoję. Zakupiono materiały malarskie dla dzieci: farby olejne, pastele, pędzle. W kolorowej imprezie uczestniczyły dzieci ze szkół podstawowych oraz gimnazjalnych. Młodzi artyści rozwijali swoje talenty pod okiem profesjonalnych artystów z kraju i z zagranicy m.in. z Ukrainy, USA, Rzeszowa, Mielca, Krakowa i Lublina. Wystawa pokonkursowa znalazła swoje miejsce w budynku gimnazjum nr 2 w Kolbuszowej.

Utwardzony plac przy Domu Ludowym w Widełce będzie służył mieszkańcom podczas różnych imprez plenerowych
Utwardzony plac przy Domu Ludowym w Widełce będzie służył mieszkańcom podczas różnych imprez plenerowych
Obiekty kulturalne i oświatowe w Gminie Kolbuszowa
Budynek Ochotniczej Straży Pożarnej w Bukowcu służy integracji lokalnej społeczności wiejskiej, pielęgnowaniu tradycji przez Koła Gospodyń Wiejskich
Obiekty kulturalne i oświatowe w Gminie Kolbuszowa
Utwardzony plac przy Domu Ludowym w Widełce będzie służył mieszkańcom podczas różnych imprez plenerowych
Obiekty użytku publicznego w całej Gminie Kolbuszowa skorzystały na wdrażaniu kolejnych projeków unijnych
Budynek Ochotniczej Straży Pożarnej w Bukowcu służy integracji lokalnej społeczności wiejskiej, pielęgnowaniu tradycji przez Koła Gospodyń Wiejskich

(Zdjęcia dzięki uprzejmości Urzędu Marszałkowskiego Województwa Podkarpackiego)

"Najciekawsze epizody II wojny światowej w Borach Tucholskich" - organizacja przedsięwzięcia edukacyjnego oraz wydanie publikacji historycznej

Nauka historii poprzez zabawę jest najlepszą metodą na zapamiętywanie trudnych tematów
Nauka historii poprzez zabawę jest najlepszą metodą na zapamiętywanie trudnych tematów

Projekt zrealizowany został przez Stowarzyszenie Mieszkańców i Miłośników Piły nad Brdą "BUKO" a jego zakres oddziaływania obejmował obszar Lokalnej Grupy Działania Bory Tucholskie. Idea zaistaniała dzięki współpracy i zaangażowaniu mieszkańców małej wsi Piła w gminie Gostycyn w powiecie tucholskim oraz pasjonatów lokalnej historii Borów Tucholskich okresu II wojny światowej. W ramach realizacji projektu z PROW LEADER "Małe projekty" przeprowadzono badania archiwalne oraz przygotowano referaty dotyczące najciekawszych epizodów II wojny światowej w Borach Tucholskich. Tematyka obejmowała zagadnienia dotyczące kampanii wrześniowej 1939 roku, niemieckich badań podziemnych kopalń węgla brunatnego w miejscowości Piła oraz tajnego poligonu rakiet typu V2 w Wierzchucinie.

Przygotowane opracowania zaprezentowane zostały w trakcie spotkania edukacyjnego w formie nocnych spotkań z archeologią i historią regionu, na które zaproszeni zostali okoliczni mieszkańcy i turyści. W ramach wydarzenia autorzy opracowań przedstawili poszczególne tematy, po czym odbyło się przedstawienie historyczne wydarzeń związanych z poligonem rakiet typu V2 w Wierzchucinie z udziałem grup rekonstrukcji historycznej. Na zakończenie zaprezentowane zostały referaty wydane w formie książki historycznej pt. "Najciekawsze epizody II wojny światowej w Borach Tucholskich".

Projekt cieszył się dużym zainteresowaniem ze strony mieszkańców, turystów i miłośników lokalnej historii. W trakcie realizacji zamysłu powstała publikacja poruszała tematy, które do tej pory nie doczekały się opracowania. Całe przedsięwzięcie zrealizowano przede wszystkim z myślą o młodych - aby znali i pamiętali historię swojego regionu i kraju.  

(Zdjęcia dzięki uprzejmości Urzędu Marszałkowskiego Województwa Kujawsko-Pomorskiego)


Skarby ziemi Borów Tucholskich ujrzały światło dzienne

Znaleziska wydobyte dzięki funduszom unijnym, które jeszcze nie tak dawno ukrywała ziemia tucholska, oddane są obecnie w służbę społeczeństwu. Pomysł wykopalisk zainicjowali mieszkańcy małej wsi Piła w Gminie Gostycyn w Powiecie Tuchola. Odkryli oni, że w przeszłości ich przodkowie byli górnikami i wydobywali węgiel brunatny w pięciu podziemnych kopalniach. W ramach planu przeprowadzono badania archeologiczne zabytkowej kopalni "Montania". Odnowiono obiekty zabudowy technicznej kopalni - sztolnię upadową, zbiorniki wody kotła parowego. Na podstawie odkrywek przygotowano ścieżkę dydaktyczną ze specjalnymi oznakowaniami i informacjami. Powstała infrastruktura wykorzystywana jest przez turystów i mieszkańców w ramach funkcjonującej wsi tematycznej Górnicza Wioska. Nowo ujawniony zabytek, dziedzictwo kulturowe i historyczne często promowane jest teraz przez lokalne media - radio i telewizję. Dzięki swojej innowacyjności powołana do życia idea otrzymała pierwsze miejsce w konkursie na najlepszy projekt województwa Kujawsko-Pomorskiego realizowany ze środków PROW LEADER "Małe projekty". Zamysł realizowany został przez Stowarzyszenie Mieszkańców i Miłośników Piły nad Brdą "BUKO" w 2011 roku w partnerstwie z Nadleśnictwem Zamrzenica. Jego zakres oddziaływania obejmuje obszar działania Lokalne Grupy Działania Bory Tucholskie. Zachowanie dziedzictwa kulturowego i historycznego poprzez odbudowę i odnowienie elementów unikatowej w Polsce północnej podziemnej kopalni węgla brunatnego objęte zostało wojewódzką ewidencją zabytków.

(Zdjęcia dzięki uprzejmości Urzędu Marszałkowskiego Województwa Kujawsko-Pomorskiego)

 

Wysoka awangardowa wieża na remizie w Choceniu znakiem rozpoznawczym Gminy

(Zdjęcie dzięki uprzejmości Urzędu Marszałkowskiego Województwa Kujawsko-Pomorskiego)

Władze Chocenia w województwie kujawsko-pomorskim zrealizowały gruntowną modernizację miejscowej remizy. Po remoncie obiekt przestał być tylko siedzibą strażaków. Stał się centrum kulturalnym Gminy. Nowa przeszklona elewacja, wysoka, awangardowa wieża widokowa stała się znakiem rozpoznawczym Chocenia. Po przebudowie zmieniło się także wnętrze remizy. Zostało dostosowane do funkcji obiektu kulturalnego. W remizie utworzono Gminny Ośrodek Kultury. Władzom Gminy udało się pozyskać dofinansowanie tej inwestycji z programu "Odnowa i rozwój wsi" zrealizowanego przez Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania Dorzecza Zgłowiączki. Celem realizacji projektu było zaspokojenie potrzeb społecznych i kulturalnych mieszkańców Gminy.

Reportaż Marty Miller. Program 1 Polskiego Radia, 28 maja 2013 r.

"W Choceniu pod Włocławkiem starą remizę strażacką przebudowano na Centrum Kultury. Lokalna Grupa Działania pozyskała środki unijne i za pośrednictwem Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa ma bardzo ciekawy, nowoczesny budynek wraz z wieżą widokową" - tak zaczyna swój comiesięczny reportaż redaktor Marta Miller z Polskiego Radia.

 

Świetlica wiejska oraz remiza Ochotniczej Straży Pożarnej w jednym stanęły domu

"Szklany Tur" -  kultura i bezpieczeństwo w jednym -  to inwestycja finansowana w ramach PROW na lata 2007-2013  "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju". Takie połączenie remizy razem ze świetlicą jest częstą praktyką na polskich wsiach. W ramach projektu wybudowano obiekt o łącznej powierzchni użytkowej wynoszącej około 395 m2, z czego pomieszczenia przeznaczone na świetlicę zajmują powierzchnię 262 m2,  natomiast pomieszczenia remizy OSP (garaż, biuro, sanitariat i część pomieszczenia gospodarczego) mają 133 m2. Świetlica "Szklany Tur" posiada salę projekcyjną, pracownię, salę wystawową, duże zaplecze socjalne z szatnią oraz oddzielnym sanitariatem dla osób niepełnosprawnych. Nazwa świetlicy nawiązuje do tradycji i specyfiki miejscowości Tur. Sala wystawowa poświęcona jest ekspozycji stałej związanej z hutnictwem i wyrobami ze szkła. Wystawa została zorganizowana w partnerstwie z miejscową Hutą Szkła TUR Adam Szyburski, która udostępniła informacje i dokumenty dotyczące historii huty oraz eksponaty w postaci produkowanych na przełomie wielu lat wyrobów szklanych. Do pomieszczeń świetlicy zakupiono wyposażenie sali wystawowej i projekcyjnej: meble i gabloty wystawowe, projektor i ekran projekcyjny, sprzęt komputerowy. Nowo wybudowana świetlica stworzyła bazę turystyczną w Turze.

Docelowo w ramach projektu "Szklany Tur" planuje się także zaprojektowanie, wyprodukowanie i wypromowanie statuetki Szklanego Tura, jako produktu lokalnego, stanowiącego atrakcję turystyczną nie tylko miejscowości, ale i regionu Krajny i Pałuk. 

(Zdjęcia dzięki uprzejmości Urzędu Marszałkowskiego Województwa Kujawsko-Pomorskiego)

"Małe projekty" dla małych obywateli Ostrzeszowa

W ramach inwestycji "Małych projektów" PROW 2007-2013 w Ostrzeszowie powstał Raj Małych Kierowców -  MIASTECZKO RUCHU DROGOWEGO. Budowę rozpoczęto wiosną 2012 r. a już latem Miasteczko było do dyspozycji  przyszłych a dziś jeszcze małych kierowców. Inwestycję zrealizowało Stowarzyszenie "RADOŚĆ DZIECKA" we współpracy ze wszystkimi chętnymi do pomocy rodzicami.

(Zdjęcia dzięki uprzejmości Urzędu Marszałkowskiego Województwa Wielkopolskiego)

Za mundurem nie tylko panny

Grupa Rekonstrukcji Historycznej "Żołnierze września 1939 Garnizonu Dęblin" realizuje ciekawe i pożyteczne przedsięwzięcie. Na celowniku swoich działań postawiła strategiczne zadanie zrekonstruowania mundurów żołnierzy września 1939 Garnizonu Dęblin, skompletowanie umundurowania i ekwipunku żołnierza: kurtek mundurowych, spodni, rogatywek, pasa głównego, butów, hełmów, szabli oraz rzędów końskich. Ważne by dokładnie pokazać, jak wyglądał i w co był wyposażony żołnierz polski z tego okresu. Grupa Rekonstrukcji Historycznej "Żołnierze września 1939 Garnizonu Dęblin" zamierza nawiązać współpracę ze szkołami, związkami kombatantów, organizacjami z terenu lokalnej grupy działania. Chce dotrzeć do różnych środowisk, by zasięg podejmowanych przez nią zadań trafiał do jak największej rzeszy odbiorców. Grupa zamierza organizować i przeprowadzać przedsięwzięcia z zakresu działalności społeczno-wychowawczej, edukacyjnej oraz kulturalnej z uwzględnieniem historii wojskowości. Historia regionu wzbogaci się w cenną wiedzę i zbiory. Przyczyni się do ocalenia resztek pamiątek pochodzących od weteranów. Grupa Rekonstrukcji Historycznej "Żołnierze września 1939 Garnizonu Dęblin" będzie godnie promować powiat rycki uczestnicząc w kompletnych umundurowaniach w uroczystościach o charakterze regionalnym i państwowym. 12 zrekonstruowanych mundurów z okresu września 1939 roku oraz dwa rzędy końskie będą wykorzystywane do celów wystawienniczych, ale przede wszystkim do działań plenerowych rekonstrukcyjnych oraz uroczystości państwowych, kościelnych i regionalnych. Dzięki kompleksowemu projektowi zostaną zachowane także pamiątki i wspomnienia weteranów wyeksponowane w formie wystaw. Do dziś bowiem na terenie powiatu ryckiego jak i w innych regionach kraju żyją jeszcze kombatanci, którzy swoją służbę pełnili w jednostkach Garnizonu Dęblin, wiele pamiętają i mogą uzupełnić dotychczasową wiedzę historyczną. Realizacja projektu jest możliwa dzięki pomocy z działania PROW 2007 - 2013 "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju". 

(Zdjęcia dzięki uprzejmości  Urzędu Marszałkowskiego Województwa Lubelskiego)

 

Dopłaty unijne nie omijają kościołów

Odnowiony ołtarz. (Zdjęcia dzięki uprzejmości Urzędu Marszałkowskiego Województwa Lubelskiego)
Odnowiony ołtarz. (Zdjęcia dzięki uprzejmości Urzędu Marszałkowskiego Województwa Lubelskiego)

Rok 2012 dla Kościoła Parafialnego pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny w Opolu Lubelskim naznaczony był generalnym remontem całego obiektu. Dzięki pieniądzom z działania PROW 2007- 2013 "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" z zakresu małych projektów poddano renowacji boczny ołtarz oraz figury nadziei i miłości Bożej. Są to bezcenne zabytki ziemi opolskiej. Wszystkie prace zostały wykonane zgodnie z programem konserwatorskim i pozwoleniem Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

Reportaż Marty Miller. Program 1 Polskiego Radia, 26 marca 2013 r.

W XVII wiecznej Parafii Ksiądz Krzysztof Kozak przy życzliwym wsparciu władz samorządowych i Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przeprowadza remonty. Okazuje się, że środki z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich można też przeznaczyć na renowację dóbr narodowych.   

Zdjęcia Marta Miller
Zdjęcia Marta Miller

"Figurki nadziei i miłości Bożej, cała mensa ołtarzowa, także jej nadstawa - wszystko zostało od początku do końca odnowione" - opowiada Ksiądz Krzysztof Kozak.

W kościele odbywa się wiele imprez kulturalnych, wystaw historycznych, koncertów, imprez skierowanych do całego lokalnego społeczeństwa - stąd pomysł na współpracę miasta z kościołem - przenikania się różnych potrzeb i ich zaspakajania w ogólnodostępnym obiekcie. Kościół stał się spoiwem okolicznej ludności.

Kolejnym zadaniem związanym z projektem było zorganizowanie warsztatów z rzeźbiarstwa i ogłoszenie konkursu na najładniejszą figurę sakralną w dowolnej technice: w mydle, masie solnej, korze drzewnej. Konkurs został zorganizowany dla dzieci. Efektem końcowym imprezy była wystawa zebranych prac w nawie bocznej po zakończeniu renowacji ołtarza i figur. Odnowienie zabytków przywróciło walory estetyczne miejsca. Przyczyniło się do lepszego wizerunku miejscowości.

 

Dawne metody uprawy zbóż i pieczenia chleba

Ścieżka dydaktyczna "Orkisz i gryka" znajduje się na terenie gospodarstwa agroturystycznego "U Grażki" w Nasutowie w województwie lubelskim. Program dydaktyczny ścieżki zakłada zapoznanie uczestników z uprawami tradycyjnymi i dawnymi metodami ich obróbki przy zastosowaniu aktywnego uczestnictwa w obsłudze urządzeń i wypieku. Ścieżkę rozpoczyna pole uprawne z orkiszem jarym, ozimym oraz gryką. Następnie w wiacie wystawienniczej zapoznać się można z tradycyjnymi przyrządami takimi jak młockarnia, pług, kosa, sierp, cep, wietrznik i sieczkarnia. Zobaczyć można działanie tradycyjnego wiatraka i młynka do mielenia zboża orkiszowego. Na końcu ścieżki usytuowany jest piec do pieczenia chleba i prażenia gryki. W trakcie zwiedzania można spróbować wypieków z pieca.

Łaźnia nazwana przez gospodarzy "parzelnią" także przyciąga agroturystów

W tym samym gospodarstwie agroturystycznym "U Grażki" w Nasutowie w celu poszerzenia oferty stworzony został kompleks wypoczynkowy polegający na możliwości korzystania z obiektu służącego jako oryginalna łaźnia. Swoiste SPA mieści się w budynku z dwoma pomieszczeniami. Pierwsze to  tzw. "parzelnia" z piecem opalanym drewnem. Pełni ona rolę sauny. Druga część  to miejsce, gdzie można odpocząć po wyparzeniu. Natomiast na zewnątrz budynku, na świeżym powietrzu, stoi drewniana balia z lodowatą wodą. Balia służy do chłodzenia po wyjściu z sauny. Balia może służyć także do kąpieli w podgrzanej wodzie. Kąpiele zarówno w zimnej jak i w ciepłej wodzie znakomicie urozmaicają wypoczynek i relaks, a podczas imprez rodzinnych, jako miejsce rozrywki nie tylko dla dorosłych.  

Marta Miller z Programu 1 Polskiego Radia odwiedziła gospodarstwo Andrzeja Nowickiego. Reportaż

Zrealizowanie projektu przyczyniło się do zwiększenia dochodu w gospodarstwie "U Grażki". Odbyło się tu już kilka imprez piknikowych dla grup liczących 20 - 30 osób, gdzie "ruska bania" była niezwykle atrakcyjnym elementem dla przebywających tu gości. Nowa oferta turystyczna wpływa na wzrost popularności Nasutowa. Przebiegające w pobliżu szlaki rowerowe powodują zwiększenie liczby turystów korzystających z ciekawej i niepowtarzalnej oferty gospodarstwa "U Grażki". Innowatorski pomysł na uatrakcyjnienie działalności został zrealizowany w  ramach "Małych Projektów"z PROW 2007-2013.

(Zdjęcia dzięki uprzejmości  Urzędu Marszałkowskiego Województwa Lubelskiego)

Strażakom potrzebna nie tylko sikawka

Lokalne Grupy Działania współpracują z Agencją Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Zdobywają środki unijne na projekty, które służą wszystkim mieszkańcom wsi, nie tylko tym którzy zajmują się rolnictwem. Tak też jest w Gminie Konopnica w Rudawcu Dużym. Od dwóch lat mieszkańców tej miescowości cieszy nowe boisko i plac zabaw. W pobliżu budynku Ochotniczej Straży Pożarnej zbudowano plac ćwiczeń oraz boisko pokryte syntetyczną trawą. Pojawiły się piłkochwyty, ścieżki i chodniki oraz plac manewrowy. Zagospodarowano tereny zielone, urządzono plac zabaw oraz ustawiono altany drewniane. Cały teren jest ogrodzony. Projekt zrealizowany z funduszy unijnych w ramach działania "Odnowa i rozwój wsi" przyczynił się do poprawy jakości życia okolicznej ludności. Wpłynął na wzrost aktywności fizycznej mieszkańców gminy. Rozszerzona została oferta spędzenia wolnego czasu. Gmina znacznie zyskała na atrakcyjności. Nowe boisko służy do różnego rodzaju rozgrywek sportowych, treningów, spotkań mieszkańców podczas imprez okolicznościowych. Odbywają się tu teraz wszystkie najważniejsze imprezy gminne. Przeprowadzono tu między innymi pokaz działań ratowniczych w wykonaniu jednostki Ochotniczej Straży Pożarnej w Pawlinie, należącej do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego.

Radawiec Duży w Gminie Konopnica odwiedziła Marta Miller z Polskiego Radia

Wójt Gminy Konopnica, Mirosław Żydek z dumą opowiada o przesięwzięciu, jak go realizowano oraz o efektach całej operacji.

Zdjęcia dzięki uprzejmości Gminy Konopnica

Internet dla każdego w uniejowskiej bibliotece

Uniejowscy czytelnicy doczekali się bezpłatnego dostępu do Internetu. Kawiarenka internetowa powstała w Miejsko-Gminnej Bibliotece Publicznej dzięki pomocy z działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju". Zostały zakupione cztery zestawy komputerowe wraz oprogramowaniem, w tym drukarka oraz  biurka i krzesła. Pomysł zagospodarowania przestrzeni publicznej poprzez zorganizowanie stanowisk internetowych na co dzień podnosi standardy komunikacyjne, rozwija świadomość informacyjną mieszkańców gminy, a szczególnie niezbędny jest uczącej się młodzieży.

(Zdjęcia dzięki uprzejmości Łódzkiego Urzędu Marszałkowskiego w Łodzi)

 

W Gminie Złoczew rewitalizowano obiekty kulturalne dzięki funduszom unijnym

W ramach działania "Wdrażanie lokalnych strategii rozwoju" w Gminie Złoczew odzyskał swoją świetność Zespół Pałacowo-Parkowy. Zagospodarowany został teren wokół amfiteatru. Powstała widownia. Zmodernizowany kompleks architektoniczny i  kulturalny spełnia wiele funkcji. Dzięki ciekawym zmianom Złoczew stał się atrakcyjniejszy dla turystów. Imprezy tu organizowane spełniają dużo wyższe standardy. Zwiększyła się liczba osób korzystających z odnowionych obiektów.

(Zdjęcia dzięki uprzejmości Łódzkiego Urzędu Marszałkowskiego w Łodzi)

Dofinansowanie z "Małych Projektów" na kolektory słoneczne na dachu

Horse Vet Jar Lecznica pod Św. Franciszkiem to firma działająca w branży weterynaryjnej. Prowadzona jest tu także terapia dla osób niepełnosprawnych - bardzo modna ostatnio i skuteczna hipoterapia. Alicja Raczkowska - właścicielka i lekarz weterynarii skorzystała z dofinansowania z "Małych Projektów". Za uzyskane fundusze zakupiła i zamontowała na dachu budynku weterynarii kolektor słoneczny. Dzięki zrealizowanemu projektowi obniżyły się koszty prowadzonej działalności, a zaoszczędzone kwoty mogły być przeznaczone na podniesienie jakości usług.

(Zdjęcia dzięki uprzejmości Łódzkiego Urzędu Marszałkowskiego w Łodzi)

 

Pomoc z działania "Wdrażanie projektów współpracy" na wspólnie budowany dom ekologiczny

Projekt polegający na budowie małego domku ekologicznego, który w przeważającej części powstaje z surowców odnawialnych, w szczególności z drewna, posłużył za metodę edukacji ekologicznej a jednocześnie stał się oryginalną metodą integracji młodzieży polskiej i niemieckiej. Realizacja budowy domku jest nie tylko przyjazna dla środowiska, ale również dla portfela, bowiem nie wymagała dużych nakładów pieniężnych. Ciepło będzie dostarczać  tzw. biomielerz, rodzaj kompostownika, produkującego energię cieplną, a woda w łazience będzie ogrzewana przez energię słoneczną. Zamontowany na dachu solar będzie produkować prąd. Efekt końcowy będzie służyć jako miejsce nauki i badań. Partnerzy tego ciekawego międzynarodowego projektu to Stowarzyszenie "Lokalna Grupa Działania - Przymierze Jeziorsko", LAG Welterbe Oberes Mittelrheintal, Lokale Aktionsgruppe Hunsruck, Regionale Aktionsgruppe Saale-Holzland e.V.

(Zdjęcia dzięki uprzejmości Łódzkiego Urzędu Marszałkowskiego w Łodzi)

 

Rozebrano i złożono od nowa - stara stodoła i kuźnia stanęły w nowym miejscu w Muzeum Kultury Kurpiowskiej w Kadzidle

Projekt polegał na zakupie i odnowieniu obiektów charakterystycznych dla tradycyjnego budownictwa Kurpiowskiej Puszczy Zielonej i ich adaptacji na cele publiczne. Wytypowane w trakcie badań w terenie dwa obiekty architektury drewnianej typowej dla regionu. Stodoła i kuźnia wykonane zostały z bala sosnowego w konstrukcji zrębowej. Technika ich budowania pozwala na rozbiórkę obiektu i przeniesienie go w inne miejsce.  Oba obiekty były zagrożone i wymagały zabiegów konserwatorskich i rekonstrukcyjnych. Podwaliny były uszkodzone przez drewnojady, dachy przeciekały. Operacja demontażu oraz powtórnego składania powiodła się. Kuźnia i stodoła stanęły na terenie Zagrody Kurpiowskiej w Kadzidle. Całkowicie zniszczone elementy budowli zostały zrekonstruowane wg oryginalnych wymiarów. Pozostałe drewno poddano zabiegom konserwatorskim poprzez impregnację i flekowanie ubytków. Obiekty zostały ponownie zestawione: stodoła w jednej linii zabudowy z inną stodołą, kuźnia  poza właściwą zagrodą, "na górce". Na stodole został w całości zrekonstruowany dach, gdzie pozostawiono słomianą strzechę. Natomiast kuźnię przykryto oryginalną czerwoną dachówką karpiówką wyprodukowaną kilkadziesiąt lat temu przez jeden z zakładów w Ostrołęce.

Stodoła dwusąsiekowa zostanie wykorzystana na ekspozycję narzędzi rolniczych pozostających w zbiorach Muzeum Kultury Kurpiowskiej. Przechowywano je do tej pory w magazynie. Ze względu na brak powierzchni wystawienniczej nie mogły być eksponowane. Zrekonstruowana na terenie Zagrody Kurpiowskiej stodoła znakomicie nadaje się do tego typu ekspozycji jak również do organizacji pokazów tradycyjnego rzemiosła. Kuźnia wraz ze zrekonstruowanym paleniskiem została wyposażona w oryginalne narzędzia kowalskie i stanowi ciekawą ekspozycję tradycyjnego rzemiosła, jednego z najbardziej popularnych na Kurpiach. Czynne palenisko z miechem pozwoli na organizację pokazów podczas warsztatów etnograficznych: "Ginące zawody", które co roku od dziesięciu lat są organizowane na terenie skansenu. Oba obiekty zostały zrewitalizowane czyli przywrócone do życia wraz z pierwotną ich funkcją. Dzięki projektowi sfinansowanemu z PROW 2007-2013 "Odnowa i Rozwój Wsi" zostały uratowane dwa cenne obiekty architektury, które zostaną udostępnione szerokiej publiczności w niezwykle interesującej formie. Przyczyni się to bez wątpienia do wzrostu atrakcyjności miejscowości, wzbogacenia oferty kulturalnej, wzrostu frekwencji w skansenie. 

Zdjęcia dzięki uprzejmości Samorządu Województwa Mazowieckiego

Sport i rekreacja w Brodach-Parcelach

Brody-Parcele to wieś w województwie mazowieckim, w gminie Pomiechówek. Urząd Gminy wystąpił o pomoc do ARiMR i uzyskał pieniądze, które mógł przeznaczyć na realizację projektu z PROW 2007-2013, "Odnowa i Rozwój Wsi".

Projekt zakładał zagospodarowanie niewykorzystanej, zaniedbanej przestrzeni w centralnej części miejscowości. Wybudowany został kompleks sportowo-rekreacyjny. W związku z realizacją projektu powstały dwa place zabaw (dla dzieci małych oraz dzieci starszych), a także boisko ze sztuczną nawierzchnią. Postawiono również wiaty z ławkami oraz wyznaczono miejsce do grillowania. Całość została zaprojektowana tak, aby poszczególne obiekty tworzyły spójną przestrzeń. Obiekt oddany do użytku w okresie wakacyjnym zyskał ogromną popularność wśród mieszkańców gminy. Boisko użytkowane było do późnych godzin wieczornych podobnie jak place zabaw. Budowa kompleksu sportowo-rekreacyjnego w Brodach-Parcelach przyczyniła się niewątpliwie do integracji mieszkańców, gdyż odwiedzali go ludzie nawet z odległych zakątków gminy. Jest to obecnie miejsce spotkań nie tylko młodzieży ale także dorosłych. Niewątpliwie udało się zaproponować bardziej atrakcyjną formę spędzania wolnego czasu, niż telewizor czy komputer.

Zdjęcia dzięki uprzejmości Samorządu Województwa Mazowieckiego

Trzy zadania - jeden cel - wszystko zrealizowane

 

Głównym celem, jaki sobie założyła Gmina Wąsewo przystępując do projektu w ramach PROW 2007-2013, "Odnowa i Rozwój Wsi", była rewitalizacja miejscowości. Realizację celu podzielono na trzy najważniejsze zadania. Pierwsze z zadań obejmowało zagospodarowanie terenu przed Halą Sportową przy ulicy Armii Krajowej. W ramach prac wybrukowano teren kostką, zadbano o nowe nasadzenia roślinami ozdobnymi, pojawiły się elementy małej architektury m. in. postawione zostało ozdobne oświetlenie terenu, ławki parkowe, śmietniczki, gablota informacyjna oraz zegar terenowy. W ramach drugiego zadania przebudowano ciąg komunikacyjny dla pieszych od skweru (plac im. ks. M. Kłobukowskiego) do Cmentarza Parafialnego w Wąsewie. Jest to teren o szczególnym znaczeniu komunikacyjnym zaspokajającym potrzeby mieszkańców. Dzięki odpowiednim zabiegom poprawiło się bezpieczeństwo pieszych uczestników w ruchu drogowym. Zadanie trzecie polegało na nowym zagospodarowaniu placu im. Ks. M. Kłobukowskiego. Do istniejącego brukowego chodnika wykonano z tej samej kostki brukowej przestrzeń utwardzoną. Dzięki temu polepszyła się funkcjonalność i walory użytkowe placu w centrum gminy. Pomyślano także o estetyce organizowanej od nowa przestrzeni. Zainwestowano w budowę kaskady wodnej z murkiem oporowym, postawiono nowe ławki parkowe. Wymieniono stare zniszczone wiaty przystankowych na nowoczesne i funkcjonalne. Rozsadzono wartościowe krzewy i nowe kompozycje krzewów ozdobnych. Tereny zielone w całości zostały ogrodzone żeliwnymi słupami stylowymi z łańcuchami. Wykonano profesjonalny systemu nawadniający zieleń. Dla wygody i dobrego kontaktu z okoliczną ludnością postawione zostały tam tablice i kolumny ogłoszeniowe. (Zdjęcia dzięki uprzejmości Samorządu Województwa Mazowieckiego)

Reportaż Marty Miller. Program 1 Polskiego Radia, 30 lipca 2013 r

"Wąsewo to jedna z najmniejszych i nie najbogatszych gmin w Polsce. A jednak ludziom, którzy tu mieszkają nie jest obojętne, jak wygląda centrum gminy. Postarali się o środki z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich i cztery lata temu zbudowali dwa skwerki i łączący je chodnik" -  na spacer po Wąsewie zaprasza redaktor  Marta Miller z Programu 1 Polskiego Radia, a wójt Gminy, Rafał Kowalczyk zaprasza do odwiedzenia tych stron.

Dom Pracy Twórczej dla profesjonalnych artystów w Chlewiskach

Reymontówka to obecnie Dom Pracy Twórczej. Zabytkowy dworek zakupiony został przez wdowę po Władysławie Reymoncie za pieniądze otrzymane przez pisarza za zdobycie literackiej nagrody Nobla. Obiekt przeznaczony dziś artystom znajduje się w Chlewiskach w powiecie siedleckim, w województwie mazowieckiem. Na terenie parku znajdują się liczne stare zabudowania gospodarcze, które dzięki środkom pozyskanym z PROW 2007-2013 i działaniu "Odnowa i rozwój wsi" zostały wyremontowane i przeznaczone na pracownie artystyczne dla profesjonalistów i młodzieży. Zagospodarowane budynki, nowe funkcjonalne pomieszczenia oraz poprawa estetyki terenu wokół dworku Reymontówka przyczyniły się do wzrostu liczby uczestników organizowanych tu plenerów i warsztatów artystycznych, także narad, szkoleń i konferencji. Miejscowość zyskała większą atrakcyjność wśród turystów.

Zdjęcia dzięki uprzejmości Samorządu Województwa Mazowieckiego

Czas wolny w Makarówce

We wsi Makarówka położonej w województwie mazowieckim, w powiecie łosickim, w gminie Huszlew zrealizowany został projekt w ramach PROW 2007-2013 oraz "Odnowy i rozwoju Wsi" polegający na remoncie wielofunkcyjnej świetlicy wiejskiej i jej wyposażeniu. Prace trwały niecały rok. Efektem projektu jest w pełni sprawny, dobrze funkcjonujący obiekt zapewniający dogodne warunki do organizacji tradycyjnych uroczystości i spotkań lokalnej społeczności. Teraz można tu atrakcyjnie zorganizować czas wolny. Aby było to możliwie na budynku wymieniona została elewacja zewnętrzna, pomalowano cały obiekt, wymieniono podłogi, zainstalowano nowe urządzenia sanitarne. Wykonano nową stolarkę okienną i drzwiową. Zadbano o plac postojowy przed świetlicą. Zakupiony został sprzęt między innymi: stoliki, zamrażarka, lodówka, patelnie elektryczne, kuchnia gazowa, naczynia, krzesła. W ramach projektu pojawiły się nowe urządzenia audio w tym: komputer, rzutnik, lornetki, aparat fotograficzny.  Wieś zyskała obiekt zaspakajający potrzeby społeczno-kulturalne mieszkańców, co znacznie poprawia jakość ich codziennego życia.

Zdjęcia dzięki uprzejmości Samorządu Województwa Mazowieckiego

"Bezpieczna piłka" w Starej Wsi

 W Starej Wsi w Gminie Celestynów w województwie mazowieckim powstało boisko do piłki koszykowej z przeznaczeniem do gry koszykowej i siatkowej. Jest ono nieodpłatnie udostępniane w okresie pozaszkolnym, w dniach wolnych od pracy, a także codziennie w godzinach pozalekcyjnych wszystkim mieszkańcom Gminy. To szczytne przedsięwzięcie zostało zrealizowane w ramach "Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013"  i działania "Odnowa i rozwój wsi". Udało się spełnić marzenie okolicznych dzieci oraz młodzieży. Taki też był cel władz Gminy Celestynów - rozpowszechnianie sportu, rekreacji, aktywnego wypoczynku jako formy spędzania wolnego czasu oraz rozwijanie zainteresowań sportem wśród mieszkańców.

Zdjęcia dzięki uprzejmości Samorządu Województwa Mazowieckiego

Miejsce, gdzie dzieci znalazły bezpieczną zabawę, dorośli odpoczywają, a parafianie świętują odpustowe uroczystości

W parku wśród zieleni znajdziemy plac zabaw dla dzieci oraz wybrukowany plac przystosowany do obchodów lokalnych uroczystości

Nową wizytówką Gminy Kampinos w województwie mazowieckim jest powstały tu niedawno park rekreacyjno-wypoczynkowy. Jest to kolejny z przykładów dobrych praktyk wykorzystania środków w ramach PROW 2007 - 2013 z kilku działań "Odnowy i rozwoju wsi".  Na potrzeby parku został zagospodarowany nieużywany wcześniej gminny teren. Zorganizowano tu plac zabaw dla dzieci. Dodatkowym walorem tego miejsca jest przystosowanie go do samodzielnego korzystania przez niepełnosprawne dzieci. Park zieleni zaspakaja także potrzeby rekreacyjno-wypoczynkowe dorosłej części mieszkańców Gminy Kampinos. Jest położony w centralnym punkcie, na terenie sąsiadującym z kościołem i dzięki temu stanowi doskonały punkt spotkań towarzysko-kulturalnych lokalnej społeczności.

Park umiejscowiono w centralnym punkcie Gminy Kampinos w sąsiedztwie kościoła

Gmina Kampinos leży w niedalekiej odległości od Żelazowej Woli, miejscowości gdzie urodził się Fryderyk Chopin. Dla uczczenia wielkiego kompozytora park został nazwany jego imieniem. Na terenie parku wyznaczone jest specjalne miejsce przeznaczone na stragany odpustowe. W Gminie Kampinos obchodzone są dwie ważne odpustowe uroczystości parafialne. 10 maja - odpust Świętego Izydora, patrona rolników, a 15 sierpnia - odpust Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny. Gmina dzięki dokończonemu projektowi znalazła poczesne miejsce dla godnego obchodzenia ważnych dla niej świąt. Park stanowi wzorcowy przykład trafnie ulokowanych pieniędzy z pomocy unijnej z pożytkiem dla lokalnego rozwoju.

Zdjęcia dzięki uprzejmości Samorządu Województwa Mazowieckiego

 

W Rostkach Wielkich wielkie zmiany

Kolejnym przykładem dobrego wykorzystania środków z działania "Odnowa i rozwój wsi" jest zrealizowany projekt zagospodarowania przestrzeni publicznej w Rostach Wielkich w Gminie Małkinia Górna w województwie mazowieckim. W centrum wsi zagospodarowany został skwer o dość dużej powierzchni. Nowe oświetlone alejki wśród starych istniejących już drzew nie tylko cieszą swoim urokiem, stały się po prostu bezpieczniejsze. Usytuowane na skwerze liczne ławki, plac zabaw dla dzieci oraz  uporządkowane trawniki są powodem, dla którego akurat to miejsce stało się bardziej atrakcyjne dla spotkań okolicznych mieszkańców.

Teren skweru dostosowany jest do potrzeb komunikacyjnych miejscowości. Pobliski staw został zabezpieczony oraz zaadaptowany do celów rekreacyjnych, a okalający go teren wyposażony w elementy małej architektury, urządzenia wypoczynkowe, zabawowe i komunalne. Wymieniono nawierzchnię boiska sportowego, wyremontowano budynek świetlicy wiejskiej. Remont świetlicy polegał na poprawie stanu technicznego i estetycznego obiektu. Wcześniejszy nie pozwalał na korzystanie z niego w celach, do jakich został przeznaczony. Budynek ocieplono, wymieniona została stolarka okienna i drzwiowa oraz zmieniono pokrycie dachowe, zainstalowano nowe rynny.

Bliskość świetlicy oraz przyległych terenów rekreacyjno-sportowych stoworzyły dodatkową możliwość integralnego zagospodarowania czasu wolnego dzieci, młodzieży i osób dorosłych. Powstały sprzyjające okoliczności organizowania większych przedsięwzięć sportowych, rekreacyjnych, imprez lokalnych, kulturalnych i edukacyjnych oraz bezpieczeństwa publicznego.

Celem inwestycji jest rozwój turystyki na tym terenie, zainteresowanie urokiem okolicy. Większa ilość turystów odwiedzających miejscowość zapewnia równoległy rozwój działalności gospodarczej branży turystycznej. Rozwój infrastruktury dowartościowuje mieszkańców i poprawia jakość ich życia.

Zdjęcia dzięki uprzejmości Samorządu Województwa Mazowieckiego

 

Imprezy plenerowe, aktywny odpoczynek i nowe oblicze Wróblewa w Mazowieckiem

 

Dobre praktyki w wykorzystaniu pomocy PROW 2007-2013 zauważyć  można także we wsi Wróblewo w Gminie Radzanów. Mieszkańcy miejscowości zyskali nowe obiekty sportowo-rekreacyjne wraz towarzyszącą infrastrukturą. Wybudowany tu został zespół boisk. W najbliższym sąsiedztwie powstał parking, plac zabaw dla dzieci oraz scena. Teren oświetlono, a całość ogrodzono. Projekt korzystnie wpłynął na poprawę wizerunku Wróblewa oraz całej Gminy Radzanów. Wieś jest obecnie odwiedzana przez okolicznych mieszkańców, także przez turystów z powiatu i nie tylko. Nowa inwestycja pozyskana dzięki działaniu w ramach PROW "Odnowa i Rozwój Wsi" w pełni zaspakaja potrzeby sportowe i rekreacyjne lokalnej ludności oraz gości. Zagospodarowanie terenu umożliwiło przeprowadzanie licznych imprez plenerowych pomagających integrować rodziny z gminy Radzanów. Pomysł wykorzystania pomocy unijnej udzielanej z ARiMR zrealizowany we wsi Wróblewo jest przykładem do naśladowania dla innych wsi naszego kraju.

Zdjęcia dzięki uprzejmości Samorządu Województwa Mazowieckiego

 

Lokalne tradycje i obrzędy kultywowane dzięki pomocy PROW

Wieś Bombla w Gminie Korycin pochwalić się może nowo wybudowaną i profesjonalnie zorganizowaną świetlicą. Wokół budynku zasadzono drzewa oraz krzewy iglaste, zasiano trawnik. Zaprojektowany i zrealizowany został podjazd dla osób niepełnosprawnych. Na posesji zorganizowano plac zabaw dla dzieci. Całość ogrodzono. W budynku są dwie duże sale połączone ze sobą drzwiami rozsuwanymi. Każde pomieszczenie świetlicowe psiada osobne zaplecze. Na parterze oprócz sal jest wiatrołap, hol, szatnia, pomieszczenie porządkowe, toalety, kotłownia, skład opału oraz pomieszczenie gospodarcze. Inwestycja spełnia standardy obiektu dla usług społeczno-kulturalnych. Służy ona przede wszystkim jako miejsce spotkań edukacyjnych, zebrań wiejskich i imprez okolicznościowych. Poprzez jej powołanie zwiększona została oferta kulturalna dla dzieci, młodzieży i dorosłych. Świetlica jest obiektem zapewniającym integrację społeczną mieszkańców sołectwa. Wpływa na atrakcyjność i liczbę organizowanych wydarzeń o charakterze kulturalnym i rozrywkowym, w którym uczestniczą mieszkańcy wsi i turyści. Realizacja projektu stworzyła alternatywę możliwości spędzania wolnego czasu dzieciom i młodzieży oraz przyczynia się do kultywowania lokalnych tradycji i obrzędów. A  wszystko dzięki pomocy w ramach kilku działań "Odnowa i rozwój wsi" objętego PROW na lata 2007-2013.

Zdjęcia dzięki uprzejmości Samorządu Województwa Podlaskiego

Na Rynku w Mokobodach

Mazowiecka miejscowość Mokobody ma od pewnego czasu piękny i odnowiony Rynek. Zagospodarowanie Rynku w Mokobodach to projekt zrealizowany w ramach "Odnowa i rozwój wsi" PROW 2007 - 2013. Projekt zakładał uporządkowanie oraz wyposażenie w odpowiednią infrastrukturę parku w centrum miejscowości. Z parku zostały usunięte stare i chore drzewa, zakrzaczenia, stare alejki zostały przebudowane, a w centralnym punkcie stanęła fontanna. Ponadto w parku zostały nasadzone nowe rośliny, postawiono ławki, całość oświetlono. Parking i uliczka przy parku zostały przebudowane, rozebrano budynek dawnej Ochotniczej Straży Pożarnej, który nie nadawał się już do remontu, a na jego miejscu powstały dodatkowe miejsca parkingowe. Rynek stał się miejscem spotkań, odpoczynku i rekreacji wszystkich mieszkańców - dzieci, młodzieży i osób starszych. Miejscowość stała się bardziej atrakcyjna dla turystów. Mieszkańcy w pełni wykorzystują walory nowego centrum.  W parku przez cały dzień można spotkać ludzi w różnym wieku. Wieczorami miejsce tętni życiem. Słychać szum fontanny, śmiech dzieci, rozmowy dorosłych. Turyści i pielgrzymi odwiedzający zabytki Mokobód wreszcie mają miejsce, gdzie mogą odetchnąć i odpocząć. Z mało ciekawego, brzydkiego miejsca powstała piękna wizytówka miejscowości Mokobody.

Zdjęcia dzięki uprzejmości Samorządu Województwa Mazowieckiego

Odnowa obiektów architektury sakralnej

Interesującymi efektami PROW 2007-2013 są zrealizowane projekty związane z odnową obiektów architektury sakralnej. Program Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 oferuje m. in. wsparcie finansowe na odnowę obiektów sakralnych w ramach kilku działań osi 3 programu "Odnowa i rozwój wsi", także w ramach "Wdrażania lokalnych strategii rozwoju" dla operacji, które odpowiadają warunkom przyznania pomocy w ramach działania "Odnowa i rozwój wsi". Dzięki takim narzędziom pomocowym zrealizowanych zostało szereg projektów m.in. w Parafii Rzymsko-Katolickiej pod wezwaniem Matki Bożej Pocieszenia w Jodłówce w województwie podkarpackim odnowiono kościół, kaplicę, kapliczkę, studzienkę oraz dzwonnicę, a w Parafii Rzymsko-Katolickiej pod wezwaniem Matki Bożej Nieustającej Pomocy w Kuźminie wyremontowano dach i elewację oraz podbicie fundamentów drewnianego kościoła. Wykonano odwodnienie obiektu.

W Jodłówce wykonany został remont dachu budynku kościoła. Wymieniono całą więźbę dachową. Dach został pokryty blachą miedzianą. Wyremontowano elewację. Zastosowana została płyta odbojowa z kostki granitowej, co ogranicza niekorzystne zjawisko ścierania i niszczenia powierzchni ścian. Zaizolowano ściany fundamentowe. Kaplica, kapliczka oraz dzwonnica także otrzymały nowe dachy. Pokrycia zostały wymienione na blachę miedzianą. Odnowiono elewacje.

W Kuźminie w ramach realizacji operacji wymieniono pokrycie dachowe kościoła parafialnego z blachy stalowej na blachę tytanowo-cynkową. Oczyszczona została powierzchnia murów, wyrównano podłoże. Budynek został zaopatrzony w izolację. Aby odwodnić obiekt ułożono rurociągi drenarskie, zabezpieczono włókniną i obsypano żwirem. Wykonane zostały także studzienki kanalizacyjne. Przy budynku kościoła ułożono drenujące i odsączające płyty styropianowe.

Zdjęcia dzięki uprzejmości Samorządu Województwa Podkarpackiego, dwa zdjęcia Ks. Wiesław Tomczyk

Super plac zabaw dla dzieci

Z działania "Odnowa i rozwój wsi", jednego z sześciu objętych Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, które wdrażają Samorządy Województw, zostało wybudowane centrum kulturalno - rozrywkowe w gminie Czyżew - Osada na Podlasiu.

W ramach inwestycji plac zabaw wyposażony został w zjeżdżalnie, huśtawki i ławeczki, pojawiła się także bezpieczna dla dzieci nawierzchnia, zbudowano również ścianę na której młodzi twórcy mogą prezentować swoje grafiti. W parku okalającym plac zabaw, założono trawniki oraz posadzono drzewa i krzewy.

Dzięki tej inwestycji, dofinansowanej w ponad 60% ze środków PROW 2007 - 2013, dzieci mogą aktywnie i bezpiecznie spędzać czas, a i starsi mieszkańcy zyskali atrakcyjne miejsce do spotkań i wypoczynku. Całkowita wartość budowy centrum kulturalno-rozrywkowego wyniosła 754 406 zł, w tym kwota dofinansowania - 457 684 zł.

Bezpieczny, z mnóstwem atrakcji dla pieniądze z PROW 2007 - 2013
dzieci, plac zabaw powstał za