Płatności bezpośrednie - kampania 2005

Polscy rolnicy zostali objęci uproszczonym systemem płatności bezpośrednich, polegającym na udzielaniu wsparcia finansowego stosownie do powierzchni gospodarstwa i wybranych upraw.

Płatności bezpośrednie za 2004 r. były pierwszymi, jakie ARiMR wypłaciła polskim rolnikom. W okresie od 18 października 2004 r. do 30 września 2005 r. na konta ok. 1,4 mln producentów rolnych Agencja przekazała ok. 6,3 mld zł w ramach jednolitej płatności obszarowej i płatności uzupełniającej. Liczba producentów ubiegających się o płatności obszarowe za 2005 r. wzrosła o 6% w porównania z poprzednim rokiem i wyniosła 1,49 mln. Płatności bezpośrednie będą kontynuowane w kolejnych latach polskiego członkostwa w Unii Europejskiej.

Osobą uprawnioną do uzyskania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, zgodnie z ustawą z 18 grudnia 2003 r. o płatnościach bezpośrednich do gruntów rolnych (Dz. U. Z 2004 r. Nr 6, poz. 40 ze zm.), jest producent rolny, który:

  • uzyskał wpis do ewidencji producentów (posiada numer identyfikacyjny nadany przez ARiMR);
  • posiada gospodarstwo rolne, w skład którego wchodzą działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż 1 ha. (działka rolna jest to zwarty obszar gruntu rolnego, na którym jest prowadzona jedna uprawa o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha);
  • utrzymuje gospodarstwo rolne w dobrej kulturze rolnej (minimalne wymagania utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej określone są w Rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 7 kwietnia 2004 r. w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej - Dz. U. Nr 65, poz. 600 oraz w Rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 23 lutego 2005 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie minimalnych wymagań utrzymywania gruntów rolnych w dobrej kulturze rolnej - Dz. U. z 2005 r. Nr 36 poz. 326).
  • w wyznaczonym terminie złoży wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych.

Do otrzymania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych uprawniony jest właściciel gospodarstwa rolnego, a także osoba, która włada nim z innego tytułu, np.: dzierżawa, użytkowanie, użyczenie. O płatność na daną działkę rolną może ubiegać się tylko jeden wnioskodawca. Zatem osoba użytkująca grunt rolny, która nie jest jego właścicielem, a zamierza złożyć wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich, powinna zawrzeć umowę na użytkowanie tego gruntu (najlepiej w formie pisemnej). W ten sposób zainteresowany uzyskaniem płatności bezpośrednich uniknie problemów w przypadku, gdy z wnioskiem o przyznanie płatności bezpośrednich na tę samą działkę rolną wystąpi inny wnioskodawca.

Wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych składa się w biurze powiatowym ARiMR, właściwym ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę wnioskodawcy. W kampanii 2005 roku, zgodnie z Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 8 marca 2005 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie rodzajów roślin objętych płatnościami uzupełniającymi w 2005 r. (Dz. U. Nr 40, poz. 378), wnioski można było składać w terminie od 15 marca do 15 maja. Na podstawie decyzji Komisji Europejskiej w sprawie daty składania pojedynczego wniosku w Polsce w 2005 r., termin ten został przedłużony do 31 maja. Producenci rolni mieli możliwość złożenia wniosku jeszcze w ciągu 25 dni po wyznaczonym terminie. Jednak za każdy dzień roboczy opóźnienia należną kwotę płatności obniżano o 1%.

Pula środków wydzielonych na działanie

W 2005 r. koperta finansowa przyznana Polsce na Jednolitą Płatność Obszarową wynosi 823,166 mln euro.

Koperta finansowa na Płatności Uzupełniające w 2005 r. obejmuje:

dla sektora I - 914,341 mln euro,

dla sektora II - 511 tys. euro.

Jednolita Płatność Obszarowa, zgodnie z Traktatem Akcesyjnym, nie mogła przekroczyć w roku 2005 - 30% poziomu dopłat unijnych. Płatności Uzupełniające mogą podwyższyć Jednolitą Płatność Obszarową, przy czym maksymalny poziom uzupełnienia płatności bezpośrednich nie mógł w roku 2005 przekroczyć 60% poziomu dopłat, jakie otrzymują rolnicy w 15 krajach należących UE przed 2004 r.

Zainteresowanie "działaniem"

W 2005 r. w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zostało złożonych 1 486 189 wniosków o płatności bezpośrednie do gruntów rolnych.

Największy wzrost liczby złożonych wniosków w stosunku do 2004 r. odnotowano w województwach podkarpackim, małopolskim, śląskim, mazowieckim i lubelskim. Najmniejszy przyrost złożonych wniosków stwierdzono w województwach opolskim, kujawsko-pomorskim oraz wielkopolskim.

Forma płatności bezpośrednich

Płatności bezpośrednie obejmują:

  • Jednolitą Płatność Obszarową - płatności przysługują do powierzchni gruntów rolnych utrzymywanych w dobrej kulturze rolnej.
  • Płatności Uzupełniające przyznawane w formie płatności do powierzchni określonych roślin uprawnych. Płatności Uzupełniające obejmują następujące sektory:
  • Sektor I: "Inne rośliny" - wykaz roślin uprawnionych do uzyskania płatności uzupełniających określany jest corocznie przez Radę Ministrów w drodze rozporządzenia;
  • Sektor II: "Chmiel";
  • Sektor III: "Skrobia ziemniaczana" ? płatności realizowane przez Agencję Rynku Rolnego;
  • Sektor IV: "Tytoń" ? płatności realizowane przez Agencję Rynku Rolnego.

Stawki płatności za 2005 r.

  • Jednolita Płatność Obszarowa - 225,00 zł/ha (zwiększenie o 14,47 zł w stosunku do 2004r.).
  • Uzupełniająca Płatność Obszarowa do uprawy chmielu - 870,02 zł/ha (zmniejszenie o 143,79 zł w stosunku do 2004 r.).
  • Uzupełniająca Płatność Obszarowa do innych roślin - 282,35 zł/ha (zmniejszenie o 10,43 zł w stosunku do 2004 r.).

Do obliczenia stawek płatności za 2005 r. został przyjęty kurs przeliczeniowy Europejskiego Banku Centralnego z 30 września 2005 r., tj. 3,9185 zł (Dz. U. WE nr C 242 z 01.10.2005 r.).