1. Pomoc finansowa w ramach wspólnej organizacji rynku owoców i warzyw:

Wspólna organizacja rynków rolnych obejmuje rynek owoców i warzyw. Pomoc finansowa udzielana jest wstępnie uznanym grupom producentów owoców i warzyw oraz uznanym organizacjom producentów owoców i warzyw.

Mechanizmy wsparcia grup i organizacji producentów owoców i warzyw, realizowane od dnia 1 stycznia 2008 roku:

Mechanizmy pomocy finansowej w ramach wspólnej organizacji rynku owoców i warzyw Unii Europejskiej obsługiwane przez ARiMR:

• Pomoc finansowa dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz pomoc finansowa na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania.
• Pomoc finansowa dla uznanych organizacji producentów owoców i warzyw na dofinansowanie funduszu operacyjnego.

Wstępnie uznana grupa producentów owoców i warzyw może otrzymać wsparcie finansowe:

• na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej,
• na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania.

Kwalifikowanymi kosztami inwestycji ujętymi w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania, do których wstępnie uznane grupy producentów owoców i warzyw mogą otrzymać pomoc finansową, są następujące koszty:

1) budowy budynków oraz budowli przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży - zgodnie z kosztorysem z wyłączeniem kosztów rozbiórki i unieszkodliwienia materiałów szkodliwych pochodzących z rozbiórki;

2) zakupu budynków oraz budowli przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców lub warzyw do sprzedaży lub w celu ich adaptacji do przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży z wyłączeniem kosztów rozbiórki i unieszkodliwienia materiałów szkodliwych pochodzących z rozbiórki;

3) rozbudowy budynków oraz budowli przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży zgodnie z kosztorysem;

4) przebudowy i remontu budynków oraz budowli przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży w celu ich modernizacji, zgodnie z kosztorysem, z wyłączeniem kosztów rozbiórki i unieszkodliwienia materiałów szkodliwych pochodzących z rozbiórki;

5) przebudowy i remontu budynków oraz budowli w celu ich adaptacji do przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży, zgodnie z kosztorysem, z wyłączeniem kosztów rozbiórki i unieszkodliwienia materiałów szkodliwych pochodzących z rozbiórki;

6) zakupu i montażu infrastruktury technicznej związanej z użytkowaniem budynków oraz budowli, o których mowa w pkt. 1-5, oraz ich technicznego wyposażenia, w zakresie niezbędnym dla potrzeb przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży, zgodnie z kosztorysem;

7) zagospodarowania terenu w zakresie niezbędnym do zapewnienia właściwego dojazdu, eksploatacji i zabezpieczenia inwestycji w części uzasadniającej ich wykorzystanie bezpośrednio w procesie technologicznym służącym przechowywaniu, magazynowaniu, sortowaniu lub przygotowaniu owoców i warzyw do sprzedaży, zgodnie z kosztorysem;

8) zakupu gruntu przeznaczonego pod budowę lub rozbudowę budynków i budowli oraz zagospodarowanie terenu w zakresie, o którym mowa w pkt 7, w wysokości nieprzekraczającej 10% kwalifikowanych kosztów inwestycji wymienionych w pkt 1, 3, 6 i 7;

9) zakupu narzędzi oraz zakupu i montażu maszyn oraz urządzeń przeznaczonych do przechowywania, magazynowania lub przygotowania owoców i warzyw do sprzedaży, w szczególności przeznaczonych do ich mycia, czyszczenia, sortowania, pakowania, konfekcjonowania, krojenia, cięcia, szatkowania, obierania lub drylowania;

10) zakupu narzędzi oraz zakupu i montażu maszyn oraz urządzeń przeznaczonych do zbioru owoców i warzyw, z wyłączeniem ciągników i przyczep rolniczych;

11) zakupu samochodów ciężarowych o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, z wyłączeniem samochodów przeznaczonych do przewozu osób;

12) związane z przygotowaniem i realizacją inwestycji, o których mowa w pkt 1 - 7, w wysokości nieprzekraczającej 12% kwalifikowanych kosztów inwestycji wymienionych w pkt 1 - 7, obejmujące koszty:

a) przygotowania dokumentacji:

-  technicznej,
-  ekonomicznej: kosztorysów, analiz ekonomicznych i projektów inwestycji, w tym studium wykonalności oraz biznes planu,

b) zaświadczeń, pozwoleń i opłat, w tym notarialnych i dokumentacji związanej z ich uzyskaniem,

c) nadzoru urbanistycznego, architektonicznego i budowlanego,

d) usług geodezyjnych,

e)  usług dotyczących zarządzania realizacją inwestycji budowlanych oraz usług świadczonych w zakresie realizacji budowy, w tym sprawowania nadzoru inwestorskiego, od rozpoczęcia realizacji inwestycji do jej zakończenia.

Przykłady narzędzi, maszyn oraz urządzeń kwalifikowanych do objęcia pomocą finansową z tytułu realizacji planu dochodzenia do uznania przez wstępnie uznane grupy producentów owoców i warzyw (Zobacz)

Przykłady kosztów inwestycji niekwalifikowanych do objęcia pomocą finansową z tytułu realizacji planu dochodzenia do uznania przez wstępnie uznane grupy producentów owoców i warzyw (Zobacz)

Natomiast uznana organizacja producentów owoców i warzyw może korzystać z pomocy wspólnotowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego w ramach realizacji programu operacyjnego.

Programy operacyjne mają, co najmniej dwa spośród celów wymienionych poniżej:

a. planowanie produkcji;

b. poprawa lub utrzymanie jakości produktu;

c. poprawa obrotu/ marketingu;

d. badania naukowe i produkcja eksperymentalna;

e. działania w zakresie szkolenia i działania mające na celu wspieranie dostępu do usług doradczych;

f. środki zapobiegania kryzysom i zarządzania w sytuacjach kryzysowych;

g. działania w zakresie ochrony środowiska;

h. inne rodzaje działań.

Opis szczegółowy ww. mechanizmów wsparcia zamieszczono w poradniku dla beneficjentów: "Pomoc finansowa w ramach wspólnej organizacji rynku owoców i warzyw Unii Europejskiej".

2. Zainteresowanie grup i organizacji producentów (stan na dzień 31 marca 2012 r.):

Według stanu na dzień 31 marca 2012 r., status wstępnie uznanej grupy producentów posiada 235 grup, a uznanej 62 organizacje producentów owoców i warzyw.
 
Pomoc finansowa dla uznanych organizacji producentów owoców i warzyw na dofinansowanie funduszu operacyjnego:

Do oddziałów regionalnych ARiMR wpłynęły ogółem 63 wnioski o przyznanie pomocy finansowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego z tytułu realizacji programu operacyjnego, złożone przez 6 uznanych organizacji producentów owoców i warzyw, realizujących programy operacyjne. Organizacje producentów ubiegały się o przyznanie pomocy częściowej na dofinansowanie funduszu operacyjnego (transze kwartalne), jak również o przyznanie rocznej pomocy na dofinansowanie funduszu operacyjnego.

Do 31 marca 2012 r. wydano  51 decyzji w sprawie przyznania pomocy finansowej na kwotę ponad 7 322 tys. zł.

Pomoc finansowa dla wstępnie uznanych grup producentów owoców i warzyw:

Wstępnie uznane grupy producentów złożyły ogółem 1 268 wniosków o przyznanie pomocy finansowej na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania. Grupy producentów owoców i warzyw składały wnioski o przyznanie pomocy finansowej po zakończeniu rocznego lub półrocznego okresu realizacji planu dochodzenia do uznania.

Do dnia 31 marca 2012 r. wydano 1 076 decyzji w sprawie przyznania pomocy finansowej dla 214 grup producentów na kwotę 2 585 049,2 tys. zł (w tym 142 061,6 tys. zł na pokrycie kosztów związanych z utworzeniem grupy producentów i prowadzeniem działalności administracyjnej oraz 2 442 987,6 tys. zł na pokrycie części kwalifikowanych kosztów inwestycji ujętych w zatwierdzonym planie dochodzenia do uznania).

3. Rejestracja wstępnie uznanych grup producentów i uznanych organizacji producentów owoców i warzyw:

Łączenie się producentów owoców i warzyw w spółdzielnie, spółki z o.o., zrzeszenia czy stowarzyszenia nie oznacza, że każdy z takich podmiotów uprawniony jest do otrzymania pomocy wspólnotowej. O pomoc mogą ubiegać się wstępnie uznane grupy producentów owoców i warzyw oraz uznane organizacje producentów owoców i warzyw, spełniające kryteria wstępnego uznania lub uznania.

Od dnia 1 stycznia 2008 roku regulują to przepisy rozporządzenia Rady (WE) Nr 1234/2007 z dnia 22 października 2007 r. ustanawiającego wspólną organizację rynków rolnych oraz przepisy szczegółowe dotyczące niektórych produktów rolnych (rozporządzenie o jednolitej wspólnej organizacji rynku), przepisy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1580/2007, zastąpionego od dnia 22 czerwca 2011 r. rozporządzeniem wykonawczym Komisji (UE) Nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw, a także rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 16 grudnia 2008 r. w sprawie warunków wstępnego uznawania grup producentów owoców i warzyw, uznawania organizacji producentów owoców i warzyw oraz warunków i wymagań, jakie powinny spełniać plany dochodzenia do uznania (Dz.U. z 2009 roku, Nr 5, poz. 27). Status uznania oraz wstępnego uznania od dnia 1 stycznia 2006 r. nadawany jest w Polsce przez marszałka województwa właściwego ze względu na siedzibę grupy lub organizacji producentów.

O wstępne uznanie mogą ubiegać się grupy producentów, które nie są w stanie spełnić wszystkich warunków pełnego uznania (określonego w rozporządzeniu Rady (WE) 1234/2007 oraz rozporządzeniu wykonawczym Komisji (UE) 543/2011). Tworzące się grupy producentów nie dysponują wymaganą wartością produkcji towarowej, uzależnionej nie tylko od uzyskiwanej produkcji w gospodarstwach producentów-członków, ale także m.in. od stopnia przygotowania towaru do sprzedaży czy umiejętnego ulokowania go na rynku. W większości przypadków takie grupy nie posiadają jeszcze wyposażenia technicznego, oraz nie mają doświadczenia w administrowaniu, zarządzaniu i prowadzeniu marketingu. Te grupy mogą ubiegać się o pomoc ze środków unijnych przez okres nieprzekraczający pięciu lat.

Udzielona pomoc finansowa ma pozwolić im osiągnąć w tym czasie warunki zezwalające na uzyskanie oficjalnego statusu uznanej organizacji producentów owoców i warzyw.