1. Jak traktować dzierżawców gospodarstw rolnych z Agencji Nieruchomości Rolnych, którym umowy dzierżawy wygasają wcześniej niż 5 lat po zakończeniu realizacji projektu?

ANR może przedłużać bez przetargu umowy z dzierżawcami, jest to określone w ustawie o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa. MRiRW wystąpi z pismem do ANR w sprawie uznania wniosków dzierżawców o wcześniejsze przedłużenie umów dzierżawy.

2. Czy rolnik, który ubiega się o pomoc tylko na zakup maszyn (bez budowy nowych budynków inwentarskich) posiadający ponad 50 DJP zwierząt, musi dołączyć do "Wniosku o dofinansowanie realizacji projektu" raport oddziaływania na środowisko?

Nie

3. Jeżeli rolnik posiada obiekty gospodarcze (np. fermy, obiekty do chowu lub hodowli zwierząt) w różnych miejscowościach, to czy we "Wniosku o dofinansowanie realizacji projektu" powinno się wykazać wszystkie obiekty (maszyny i urządzenia) czy wystarczy, że wykaże się tylko te, z którymi związany będzie współfinansowany projekt?

Jeżeli każdy z obiektów (zespołów obiektów gospodarczych), położonych w różnych albo jednej miejscowości, można traktować jako odrębne gospodarstwo rolne w rozumieniu kodeksu cywilnego o powierzchni użytków rolnych co najmniej 1 ha, i jedynymi elementami je łączącymi jest osoba właściciela oraz przepływy środków finansowych, to w przypadku gdy rolnik chce realizować projekt w jednym gospodarstwie rolnym (np. na jednej z ferm) nie wykazuje obiektów wchodzących w skład innych gospodarstw. Do wyliczenia wielkości ekonomicznej gospodarstwa uwzględnia się wówczas tylko dane z tego jednego gospodarstwa (np. fermy). Standardy odnośnie higieny, ochrony środowiska i warunków utrzymania zwierząt też powinny być spełnione tylko dla tego gospodarstwa, którego dotyczy projekt. Jeżeli obiekty gospodarcze położone w różnych albo jednej miejscowościach stanowią jedno gospodarstwo rolne, zgodnie z definicją zawartą w "Uzupełnieniu SPO" , wówczas we wniosku o dofinansowanie realizacji projektu muszą być wykazane wszystkie obiekty, wchodzące w skład gospodarstwa.

4. Czy beneficjentem pomocy może być Centrala Nasienna zajmująca się kontraktacją materiału siewnego, jego czyszczeniem i zaprawianiem a następnie sprzedażą nasion?

Tak, jeżeli Centrala Nasienna spełnia definicję beneficjenta, posiada gospodarstwo rolne i planowany projekt będzie związany z prowadzoną działalnością rolniczą w tym gospodarstwie.

Nie ma natomiast możliwości realizacji takiego projektu, który dotyczyłby działalności związanej z usługami i sprzedażą.

5. W jaki sposób należy potwierdzić - w przypadku osób prawnych - kwalifikacje zawodowe osoby zatrudnionej do prowadzenia gospodarstwa rolnego objętego pomocą inwestycyjną, jeżeli jest ona obcokrajowcem?

W przypadku, gdy dokumenty potwierdzające wykształcenie dotyczą wykształcenia wyższego OR ARiMR powinien upewnić się w "Biurze Uznawalności Wykształcenia i Wymiany Międzynarodowej" , że kwalifikacje zawodowe posiadane przez osobę zatrudnianą do prowadzenia gospodarstwa rolnego są równorzędne z wymaganymi w "Uzupełnieniu SPO" . Do takiej oceny niezbędne jest dostarczenie kopii oryginałów tych dokumentów wraz z tłumaczeniami.

Równoważność zagranicznego świadectwa z dokumentem poświadczającym wykształcenie średnie lub zawodowe w Polsce może stwierdzić kuratorium oświaty (właściwe dla miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o nostryfikację) po przeprowadzeniu nostryfikacji.

6. Czy osoba, otrzymująca stałą rentę z tytułu częściowej niezdolności do pracy może ubiegać się o dofinansowanie realizacji projektu w ramach działania "Inwestycje w gospodarstwach rolnych" ?

Czy osoba, której przysługuje prawo do renty z tytułu całkowitej, okresowej niezdolności do pracy może uzyskać dofinansowanie?

Wykluczenie dotyczy tylko osób, które mają ustalone prawo do renty z tytułu całkowitej, trwałej niezdolności do pracy lub stałej renty rolniczej z tytułu niezdolności do pracy. Okresowa lub częściowa niezdolność do pracy nie wyklucza możliwości realizacji projektu.

7. Czy wnioskodawca jest zobowiązany do przedkładania ofert również w przypadku, gdy wartość zadania nie przekracza 50 tys. zł? Czy konieczność przedkładania ofert na zadania przekraczające 50 tys. zł dotyczy kwoty netto czy brutto?

Zapisy "Uzupełnienia SPO" nie nakładają na wnioskodawcę obowiązku przedkładania ofert w przypadku, gdy wartość zadania nie przekracza 50 tys. zł. Wartość zadania określa się w odniesieniu do kosztu netto.

8. Rolnik posiada własne gospodarstwo rolne i jest współwłaścicielem innego gospodarstwa. Czy może otrzymać 300.000 zł pomocy na to pierwsze, zaś inny współwłaściciel tego drugiego gospodarstwa 300.000 zł na to drugie?

Nie, nie może. Kwota pomocy wykorzystana w jednym gospodarstwie rolnym uwzględniana jest przy wyliczaniu środków dostępnych na realizację projektu w drugim gospodarstwie, także w przypadku, gdy współwłasność ogranicza się do drugiego gospodarstwa.

9. Czy stwierdzenie faktu rozpoczęcia przez wnioskodawcę realizacji projektu, powinno skutkować odrzuceniem wniosku jeśli:

a) Wnioskodawca zadeklarował, że nie posiada np.: budynku inwentarskiego, który wybuduje w ramach projektu. W trakcie kontroli na miejscu (na etapie rozpatrywania wniosku o dofinansowanie realizacji projektu) okazało się, iż prace w ramach projektu, który miał być realizowany w ramach SPO "Restrukturyzacja..." , zostały rozpoczęte przed podpisaniem "Umowy o dofinansowanie projektu" .

b) Z przedstawionych faktur oraz innych dokumentów (np. dziennik budowy, protokół odbioru) na etapie rozpatrywania wniosku o płatność wynika, iż poniesiono koszty i rozpoczęto realizację projektu przed podpisaniem umowy (np. zakup materiałów budowlanych, wykonanie prac ziemnych etc.)

W takim przypadku Agencja dokona wyceny zrealizowanych prac i odpowiednio do tego zmniejszona zostanie kwota kosztów kwalifikowanych projektu. Nie kwalifikuje się kosztów poniesionych przed zawarciem umowy.

10. Czy istnieje obowiązek przedstawiania przez beneficjenta z "Wnioskiem o płatność" dowodów na to, że uiścił opłatę skarbową z tytułu nabycia używanych maszyn, urządzeń, itp.?

Nie.

11. Czy w przypadku hodowli kóz oraz bydła mięsnego, których mleko służy wyłącznie do skarmiania koźląt i cieląt (nie jest sprzedawane), wymagane jest spełnienie wymogów higieny produkcji, zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi odnośnie wymagań weterynaryjnych dla mleka oraz produktów mlecznych?

Nie.

12. Przez kogo powinna zostać wystawiona zgoda na realizację projektu, jeżeli wnioskodawca wykazuje przy wyliczaniu żywotności ekonomicznej gospodarstwa rolnego poddzierżawę (od osoby fizycznej dzierżawiącej grunty od ANR)?

Jeśli grunt ten ma wpływ na realizowaną inwestycję, to zgoda na realizację inwestycji powinna być wystawiona zarówno przez właściciela gruntów, tj. ANR, jak i przez dzierżawcę.

13. Czy wnioskodawca może wykazać, że osiągnie żywotność ekonomiczną docelowo poprzez powiększenie gospodarstwa rolnego, jednak już po złożeniu "Wniosku o płatność końcową" ?

Zgodnie z zapisami "Umowy o dofinansowanie projektu" , beneficjent jest zobowiązany do spełnienia powyższego wymogu najpóźniej do dnia złożenia "Wniosku o płatność końcową" .

14. Wnioskodawca planuje osiągnąć żywotność ekonomiczną docelowo poprzez założenie sadu ekologicznego.

Czy ww. inwestycja może być dofinansowana, jeśli z załączonego przez wnioskodawcę planu sprzedaży owoców z sadu ekologicznego wynika, iż owocowanie nastąpi np. dopiero po 6 latach od dnia założenia sadu, czyli praktycznie po okresie związania beneficjenta z celem?

Zgodnie z przyjętą w tym zakresie metodyką, wielkość Standardowej Nadwyżki Bezpośredniej w przypadku sadu jest taka sama (dla danego makroregionu), niezależnie od jego wieku.

Jeśli wnioskodawca zakłada, że owocowanie na poziomie pozwalającym na sprzedaż owoców w ilości uzasadniającej uwzględnienie tego w planie sprzedaży nastąpi dopiero w szóstym roku po założeniu plantacji, nie wpływa to na zmianę sposobu obliczania wielkości ekonomicznej gospodarstwa i nie stanowi przeszkody w ubieganiu się o dofinansowanie.

Wnioskodawca nie jest również zobowiązany przedstawiać "Pełnego planu projektu" wraz z "Wnioskiem o dofinansowanie realizacji projektu" , w którym wielkość nadwyżki bezpośredniej wyliczana jest w oparciu o rzeczywiste dane z gospodarstwa rolnego.

15. Czy kosztem kwalifikowanym może być zakup stada podstawowego bażantów, przepiórek, perliczek, kaczek piżmowych oraz strusi?

Zgodnie z zapisami "Uzupełnienia SPO" , kosztem kwalifikowanym może być zakup stada podstawowego zwierząt hodowlanych, tj. zwierząt należących do gatunków zwierząt gospodarskich, zwierząt hodowlanych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 roku o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich. Zgodnie z ww. ustawą, do drobiu zaliczane są następujące gatunki ptaków: kura, kaczka, gęś, indyk, bażant, przepiórka, perliczka, kaczka piżmowa, struś. W związku z powyższym zakup stada podstawowego ww. zwierząt może stanowić koszt kwalifikowany.

16. Czy podlega wsparciu hodowla zwierząt (np. strusi, koni wyścigowych), które nie zostały wymienione jako dział specjalny produkcji rolnej w załączniku do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych/prawnych, jednak są wymienione jako zwierzęta gospodarskie w ustawie z dnia 20 sierpnia 1997 r. o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich?

Tak, podlega.

17. Czy można uzyskać pomoc na budowę nowej obory w sytuacji, kiedy w starej oborze i innych budynkach gospodarczych nie są spełnione podstawowe minimalne standardy w zakresie utrzymania zwierząt?

Wnioskodawca, który nie spełnia podstawowych minimalnych standardów, a zamierza ubiegać się o dofinansowanie realizacji projektu polegającego na wybudowaniu nowego budynku inwentarskiego powinien najpierw dostosować istniejący budynek lub zaprzestać prowadzenia w nim produkcji zwierzęcej.

18. Czy dopuszczalne jest udzielenie pomocy na wyposażenie obory i zakup krów, jeśli sama budowa obory ma być dokonana z wykorzystaniem kredytu preferencyjnego? Czy może być to traktowane jako dwa odrębne projekty?

Można dopuścić realizację projektu w obiekcie wspieranym z innych źródeł, jeśli "Wniosek o dofinansowanie realizacji projektu" w ramach SPO "Restrukturyzacja..." (zakup zwierząt, wyposażenia) jest składany po zakończeniu poprzedniego projektu (budowa). W przypadkach tego rodzaju projektów należy zwrócić uwagę, aby nie doszło do "podwójnego finansowania" i aby w efekcie był zrealizowany cel projektu.

19. Czy jest możliwe udzielenie pomocy na wykup udziału w maszynie bądź urządzeniu (np. ciągniku), budynkach, budowlach, gruntach itp., którego współwłaścicielem jest wnioskodawca?

Nie.

20. Czy w zakres kosztów kwalifikowanych można zaliczyć koszt ogrodzenia sadu, który nie został jeszcze posadzony i którego założenie nie wchodzi w zakres projektu?

Koszt grodzenia nowo zakładanego sadu wymieniony jest wśród kosztów kwalifikowanych. W przypadku projektu polegającego na sfinansowaniu wyłącznie kosztów grodzenia (wówczas gdy same koszty założenia sadu nie są elementem projektu) można dopuścić współfinansowanie jego realizacji ale pod warunkiem, że po zakończeniu projektu istnieć będzie zarówno ogrodzenie, jak i sad. Tylko w takim przypadku można bowiem stwierdzić, że realizacja projektu była uzasadniona i osiągnięto cel. Gdyby w grę wchodziło grodzenie lub wyposażenie sadu już istniejącego - projekt można także realizować, traktując go jako zakup wyposażenia do produkcji rolnej.

21. Czy zakup stada podstawowego zwierząt może dotyczyć tylko osobników dorosłych?

W "Uzupełnieniu SPO" wyraźnie wskazano, że zakup stada podstawowego dotyczy osobników hodowlanych w rozumieniu przepisów o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich. Osobnikami takimi, w przypadku niektórych gatunków zwierząt (np. drobiu), nie muszą być zwierzęta dorosłe.

22. Jak odnieść się do zakwalifikowania zakupu maszyny, która została przekazana w użytkowanie rolnikowi, a następnie zakupiona przez niego z zachowaniem reguł obowiązujących dla nabywania sprzętu używanego?

Zapisy "Uzupełnienia SPO" nie określają, od kogo wolno nabywać sprzęt używany. Jeśli udokumentowane będzie przeprowadzenie transakcji sprzedaży (np. faktura, dowód wpłaty) i przedstawiona zostanie opinia rzeczoznawcy na temat stanu technicznego i ceny sprzętu, wtedy nie ma przeszkód do uznania kosztów takiego zakupu.

23. Rolnik chce w ramach projektu samodzielnie zbudować (dostosować do swoich potrzeb) maszynę i w tym celu zamierza kupić maszynę używaną i szereg różnych części, z których ostatecznie powstanie potrzebny mu sprzęt, dostosowany do potrzeb planowanej produkcji. Czy można zrealizować taki projekt?

W ramach SPO "Restrukturyzacja..." można nabywać maszyny i urządzenia a nie części maszyn i urządzeń.

24. Czy w zakres kosztów ogólnych projektu mogą wchodzić koszty ponoszone przez wnioskodawców/ beneficjentów na: opłacenie rzeczoznawców dokonujących wyceny nabywanych nieruchomości oraz używanych maszyn i urządzeń, opłaty notarialne związane z nabywaniem nieruchomości, sporządzenie raportu o oddziaływaniu na środowisko?

Koszty te są kosztami kwalifikowanymi, jeżeli są one bezpośrednio związane z realizowanym projektem i są niezbędne dla jego przygotowania lub realizacji. Koszty ogólne związane z przygotowaniem i realizacją projektu mogą być kwalifikowane w wysokości do 12% pozostałych (inwestycyjnych) kosztów kwalifikowanych projektu.

25. Czy możliwy jest w ramach kosztów kwalifikowanych zakup budynku stojącego na gruncie będącym w użytkowaniu wieczystym? Jeżeli tak, to w jakiej formie powinna zostać sporządzona umowa kupna-sprzedaży?

Tak, jest to możliwe, pod warunkiem, że prawo użytkowania wieczystego nie wygasa wcześniej niż planowany okres związania z celem, czyli przez okres 5 lat od dnia dokonania przez ARiMR ostatniej płatności. Umowa sprzedaży budynku oraz przekazania użytkowania wieczystego gruntów powinna zostać zawarta w formie aktu notarialnego.

26. Czy można zakwalifikować do realizacji projekt polegający na dokończeniu rozpoczętej budowy, która była realizowana ze środków własnych wnioskodawcy?

Tak, pod warunkiem, że wnioskodawca przedstawi dokładny opis stanu wyjściowego. W zakres projektu dofinansowywanego w ramach SPO "Restrukturyzacja..." nie mogą oczywiście wejść zadania zrealizowane przed podpisaniem umowy. Wszystkie projekty polegające na dokończeniu wcześniej rozpoczętej budowy będą podlegały kontroli na miejscu, przed podpisaniem umowy o dofinansowanie projektu.

27. Czy można uznać za koszt kwalifikowany koszty rozbiórki starego budynku gospodarczego, jeżeli na tym samym miejscu ma powstać nowy budynek lub budowla, których budowa lub zakup są objęte projektem?

Nie

28. Czy można zakwalifikować do realizacji projekt polegający na wybudowaniu, przebudowaniu lub remoncie zbiornika wodnego na potrzeby nawadniania?

Tak.

29. Czy można zakwalifikować do realizacji projekt polegający na wybudowaniu wybiegu dla zwierząt wraz z ogrodzeniem?

Wybiegi dla zwierząt należy uznać za budowle służące do produkcji rolnej - koszt ich budowy może stanowić koszt kwalifikowany.

30. Czy do kosztów kwalifikowanych można zaliczyć koszty zakupu wagi służącej do ważenia produktów rolnych?

Tak, jest to urządzenie służące do przygotowania produktów do sprzedaży.

31. Czy kosztem kwalifikowanym może być zakup matek pszczelich - w celu powiększania pasieki? Pasieka nie spełnia wielkości określonej dla działów specjalnych, lecz rolnik posiada gospodarstwo rolne o powierzchni powyżej 1 ha użytków rolnych i spełnia wszystkie kryteria dostępu.

Tak.

31. Czy kosztem kwalifikowanym może być wymiana części instalacji dojarki, tj. jej rurociągów?

Jeśli rurociągi, którymi jest przesyłane mleko od stanowiska udojowego do zbiornika stanowią integralny element całości urządzeń do udoju, to ich zakup bądź instalacja mogą być objęte współfinansowaniem.

32. Czy kosztem kwalifikowanym w ramach projektu może być zakup torfu, materiału roślinnego do rozmnażania oraz komputera z oprogramowaniem?

Zakup torfu, jako środka obrotowego, nie może być kosztem kwalifikowanym.

W przypadku zakupu materiału roślinnego do rozmnażania koszt kwalifikowany może stanowić zakup roślin, które posłużą do założenia matecznika.

Kosztem kwalifikowanym może być zakup komputera z oprogramowaniem, technologicznie powiązanego z urządzeniami wspomagającymi produkcję rolniczą, np. komputera sterującego automatyką szklarni.

33. Czy kosztem kwalifikowanym może być budowa budynku garażowego na sprzęt i maszyny rolnicze, służącego do garażowania oraz przeprowadzania napraw ww. maszyn i urządzeń?

Garaże i budynki służące do przechowywania różnego rodzaju maszyn i sprzętu rolniczego, jak również budynki warsztatowe należy traktować jako budynki służące produkcji rolnej. Tym samym koszty ich budowy lub modernizacji mogą stanowić koszty kwalifikowane projektu.

34. Czy kosztem kwalifikowanym może być zakup placu manewrowego oraz jego utwardzenie?

Kosztem kwalifikowanym może być zakup nieruchomości obejmującej m.in. plac manewrowy w przypadku, gdy jest on związany z celem projektu i służy do produkcji rolnej. Zasady kwalifikowania zakupu nieruchomości zawarte są w "Uzupełnieniu SPO" .

Natomiast utwardzenie placu manewrowego nie mieści się w zakresie kosztów kwalifikowanych dla tego działania Tego typu projekty objęte są pomocą w ramach działania "Rozwój i ulepszanie infrastruktury?" .

35. Czy kosztem kwalifikowanym może być zakup używanych uli pszczelich?

Tak. Podlega on jednak weryfikacji na zasadach określonych dla zakupu sprzętu, maszyn lub urządzeń używanych.

36. Czy można uzyskać dofinansowanie na projekt dotyczący zaopatrzenia w energię obiektów służących produkcji rolnej np. obory?

Tak. Instalacje stanowiące integralną część budynku, budowli lub kompleksu służącego do produkcji rolnej np.: instalacja elektryczna lub wodno-kanalizacyjna w oborze, mogą podlegać dofinansowaniu.

37. Czy kosztem kwalifikowanym może być zakup odkurzacza przemysłowego, sekatora, piłki, szpadla, pojemnika do zbioru owoców, napinacza do drutu, grabi oraz wideł?

Zakupu sekatora, piłki, szpadla, pojemnika do zbioru owoców, napinacza do drutu, grabi oraz wideł może być kosztem kwalifikowanym, o ile ww. sprzęt i narzędzia będą służyć do produkcji rolnej, przechowywania, magazynowania lub przygotowania produktów rolnych do sprzedaży.

Zakup odkurzacza przemysłowego może być uznany za koszt kwalifikowany pod warunkiem wykazania, iż będzie on służył do utrzymania czystości i higieny produkcji rolnej.